class "kapsulicerik_icsol1" İçeriği Buraya Gelecek

NÜFUS POLİTİKALARI

Nüfus, belirli bir zamanda sınırları belirli bir yerde yaşayan insan sayısıdır. Nüfusun artışı, azalışı, niteliği, dağılışı gibi bir çok özelliği coğrafya araştırmalarında yer alır. Nüfus hakkındaki tüm bilgiler hayatımızda bir çok alanda kullanılabilmektedir.

Buradaki konumuzda nüfus politikaları ele alınmıştır. Nüfus artış hızını ve nüfusun niteliğini değiştirmeye yönelik yapılan her türlü uygulamalara nüfus politikası denir. Böyle bir şeye ihtiyaç duyulması ülkelerin nüfuslarını kontrol etmelerinin zorunluluğundan ortaya çıkmıştır. Diğer bir ifadeyle kontrol edilmeyen nüfus ülke ekonomisinin zarar görmesine, bu durum ise sadece ekonomik anlamda değil ülkenin bütün ekonomik, sosyal, siyasi, askeri işlerinde zarar görmesine yol açabilmektedir.

Nüfus politikalarının uygulanmasına sebep olan etkenlerden en önemlisi, ülke nüfusu ile kalkınma düzeyi arasında denge kurulmasıdır. Nüfus miktarının gereğinden az yada gereğinden çok olması ülke kalkınma düzeyini olumsuz etkileyebilmektedir.

Nüfus politikalarının uygulanmasına sebep olan etkenlerden biri de, dünya nüfusunun hızla artmasıdır. Thomas Robert Malthus'un teorisine göre dünya nüfusu geometrik olarak (1,2,4,8,16,32...) artarken, geçim kaynakları aritmetik olarak (1,2,3,4,5...) artmaktaydı. Bu teorisine göre Malthus toplu kıtlıkların yaşanacağını öne sürüyordu. Nüfusun hızla artması ülkelerin çoğunu korkutmaktaydı. Özellikle sanayi devriminden sonra nüfus miktarının çok ya da az olması hakkındaki görüşlerin çoğu değişmiştir. Sanayi devrimi öncesi tarım toplumları için fazla çocuk, ülkelerin askeri güçleri için fazla nüfus ve asker önemliydi. Ancak sanayi devriminden sonra askeri anlamda fazla nüfusa gerek olmadığı düşünülmüş ve makineleşme insan gücüne olan ihtiyacı azaltmıştır.

Yukarıdaki sebeplerin dışında başka bir çok sebepten dolayı ülkeler farklı dönemlerde farklı nüfus politikaları uygulamıştır. Ülkeler kalkınma düzeylerine göre, nüfus artış oranına göre nüfuslarının niteliğine göre farklı zamanlarda farklı nüfus politikaları uygulayarak kalkınma düzeylerini en üst seviyede tutmaya çalışmışlardır.

Nüfus artış hızı istenilenin üzerindeyse nüfus artış hızını azaltmaya yönelik, nüfus artış hızı istenilenin altındaysa nüfus artış hızını arttırmaya yönelik politikalar uygulanır. Bu ikisinden başka birde nüfusun niteliğini artırmaya yönelik uygulanan nüfus politikaları vardır. Aşağıda bu 3 nüfus politikası hakkında detaylı bilgi verilmiştir.

 

NÜFUS POLİTİKALARI

1-NÜFUS ARTIŞ HIZINI AZALTMAYA YÖNELİK UYGULANAN POLİTİKALAR

Nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politikaları genellikle gelişmemiş ülkeler uygulamaktadır. Gelişmemiş ülkelerde nüfus miktarının çok olması kalkınma hızını olumsuz yönde etkilediği için nüfus artış hızını azaltmaya yönelik bazı uygulamalar yapılmaktadır. Aşağıda bu uygulamalardan bazıları verilmiştir.

Nüfus artış hızını azaltmaya yönelik yapılan uygulamalardan biri çocuk sayısının sınırlandırılmasıdır. Bunun için doğum oranlarını azaltmaya yönelik politikalar uygulanır. Kısırlaştırma, doğum kontrol yöntemlerinin teşvik edilmesi ve doğum oranının düşürülmesi amaç edilmiş ve çocuk sayısı azaltılmıştır. Bununla beraber evlenme yaşının sınırlandırılmasıda doğum oranlarında azalmaya sebep olduğu için uygulanan yöntemlerden biridir. Daha geç yaşlarda evlenmelerin sağlanmasıyla daha az çocuk sahibi olma arasındaki doğru orantıyla çocuk sayısında azalmalar yaşanacaktır. Çin'de uygulanan tek çocuk yöntemi de nüfus artış hızını yavaşlatmaya yönelik yapılan uygulamalardan biridir. Bazı ülkeler dışarıdan göç almayı zorlaştırarak da nüfus artış hızını azaltmayı amaçlamışlardır.

 

2-NÜFUS ARTIŞ HIZINI ARTTIRMAYA YÖNELİK UYGULANAN POLİTİKALAR

Nüfus artış hızını arttırmaya yönelik politikaları genellikle gelişmiş ülkeler uygulamaktadır. Gelişmiş ülkelerde nüfus miktarının az olması kalkınma hızına yetersiz kaldığı için kalkınma hızını olumsuz yönde etkilemiş ve nüfus artış hızını arttırmaya yönelik bazı uygulamalar yapılmıştır. Aşağıda bu uygulamalardan bazıları verilmiştir.

Nüfus artış hızını arttırmaya yönelik yapılan uygulamalardan biri çocuklu ailelere ekonomik yardımlarda bulunmaktır. Romanya'da uygulanan gebeliği önleyen ilaçların satışının yasaklanması da nüfus artış hızını arttırmaya yönelik yapılan uygulamalardan biridir. Reklam tabelaları afişler ve broşürlerle de nüfus artışını hızlandırmak için teşvik edici yöntemlerden biridir. Bazı ülkeler dışarıdan göç almayı kolaylaştırarak nüfus artş hızını arttırmaya çalışmışlardır.

 

3-NÜFUSUN NİTELİĞİNİ ARTTIRMAYA YÖNELİK UYGULANAN POLİTİKALAR

Bu nüfus politikasını daha çok gelişmekte olan ülkeler uygulamaktadır. Bu ülkelerde kalkınma düzeyi artarken nüfusun kaliteside ön plana gelmektedir. Aslında nüfus miktarı kalkınma düzeyine eşdeğer olup sadece nüfusun daha nitelikli olması göz önünde bulundurulmuştur.

Nüfusun niteliğini arttırmak için okur-yazar oranının, kalifiye eleman sayısının arttırılması amaç edinilmiştir. Böylelikle nitelikli iş gücü ve nitelikli insan gücü elde edilecek ve kalkınma hızı arttırılacaktır.

 

NÜFUS POLİTİKALARININ UYGULANMASINDAKİ BAŞLICA SORUNLAR

1-

 

TARİHTEN GÜNÜMÜZE NÜFUS ARTIŞINI HIZLANDIRICI POLİTİKALARIN UYGULANMA SEBEPLERİ

1-Devletin askeri ve siyasi bir güç kazanması

2-Dini inanışlar, gelenekler ve görenekler

3-Yeni ele geçirilen bölgelerde siyasi hakimiyeti sağlamak

4-İşgücü açığının kapatılması

 

 

 

class "kapsulicerik_icsag1" İçeriği Buraya Gelecek


Lise Coğrafya Dergisi öğrencilere hizmet eden ücretsiz sitedir. İçeriğimizin tamamı özgündür. Sitemiz okula yardımcı kaynaktır. Sitemizde ki hiç bir veri kopyalanamaz ve kullanılamaz, ancak kaynak gösterilerek ve bilgi vererek kullanabilirsiniz. Kaynak göstererek kullanma hakkı sadece öğrencilere aittir. Ticari amaçla kopyalanması, basılması, yayınlanması kesinlikle yasaktır.