class "kapsulicerik_icsol1" İçeriği Buraya Gelecek

 

ŞEHİRLERİN ETKİ ALANLARI

Şehirlerin birden çok özelliği vardır. Bu özellikler dini, ekonomik, politik gibi özellikler olabilir. Bunların özelliklerininde belli bir etki alanı vardır. Bazı şehirler o kadar çok önemlidir ki o şehirde yaşanan bir gelişme dünyayı sarsabilir. Bazı şehirlerde vardır ki o şehirde gelişen bir olay o şehirin dışında başka hiç bir yeri etkilemez.

Şehirlerin fonksiyonları etki alanlarını belirler ancak sadece fonksiyon değil bu fonksiyonun o şehirdeki yada dünyadaki etkiside önemlidir. Örneğin İngilteredeki Oxford şehri de eğitim fonksiyonuyla, Türkiye'deki Eskişehir'de eğitim fonksiyonuyla öne çıkmaktadır. Ancak Oxford dünya çapında (küresel) etkiye sahipken, Eskişehir sadece kendi bölgesinde etki yapabilmektedir.

Washington siyasi alanda önemi olan bir şehirdir ve küresel etkiye sahip olmuştur. Burada alınan kararlar tüm ülkeleri ilgilendirmektedir. Bu durum Washington'un küresel etkiye sahip olmasını sağlamaktadır. Ayrıca başka ülkeler siyasi politikalarını düzenlerken yine Washington gibi küresel etkiye sahip olan merkezlerin etkisi altında kalmaktadır.

İsviçre şehirlerinin büyük bir kısmı bankacılık alanında küresel etkiye sahiptir. Zürih, Vaud, Cenevre şehirleri bankacılık faaliyetleriyle küresel etkiye sahiptir. Buradaki bankacılık faaliyetleri diğer ülkelerdeki bankacılık faaliyetlerini hatta bunun dışındaki başka faaliyetleri de etkilemektedir.

Roma 2800 yıllık tarihi ile önemli şehirlerden biridir. Tarih boyunca bu şehir çeşitli ülkelere başkentlik yapmıştır. Bu yüzden idari anlamda önemi olup etkisi küresel olmaktadır. Roma günümüzde İtalya'nın başkentidir.Roma sadece idari anlamda değil dini anlamda da küresel etkiye sahiptir. Roma tarih boyunca başkentlik yapmış ve bu özelliğinin yanına Hristiyanlığın merkezi olma durumuda eklenmiştir. Katolik kilisesinin lideri olan Papa'nın yaşadığı bağımsız Vatikan devleti, Roma şehri sınırları içinde kurulmuştur.

Roma, New York, Tokyo, Paris ve Londra küresel etkiye sahip diğer şehirlerdir.

 

21 milyon nüfusuyla ABD'nin en kalabalık şehri olan New York birden çok özelliği ile küresel etkiye sahiptir. Bu şehir ABD kurulduğu yıllarda 2 yıl başkentlik yapmıştır. Birleşmiş Milletler Genel Konseyi'nin burada olması ve başkentlik yapmış olması bu şehrin siyasi alandaki küresel etkisini öne çıkarır.

New York para piyasası bakımındanda önemlidir. Wall Caddesi üzerinde bulunan borsalardaki gelişmeler dünya borsasını etkileyebilmektedir. Böylelikle New York borsası şehrin küresel etkisini arttırmaktadır. 2001 yılı 11 Eylül saldırısından önce Dünya Ticaret Merkezinin binaları bu şehirde bulunmaktaydı. Ticari bakımdan hareketli olan şehir küresel etkiye sahip olmuştur. Ayrıca dünyaca ünlü gazete ve televizyonların merkezleri bu şehirdedir. Bu durumda yine New York'un küresel etkisini arttırmıştır.

Japonya'nın başkenti Tokyo 35 milyonu aşan nüfusu ile dünyanın en kalabalık şehridir. Şehrin tarihi 6.yüzyıla kadar gitmektedir. Eski dönemlerde de yönetim merkezi olan Tokyo küresel etkiye sahiptir. Ayrıca teknolojinin çok gelişmiş olduğu ülkenin başkenti olması küresel etkisini arttırmıştır.

Yaklaşık 40.000 yıllık geçmişiyle Avrupa tarihi açısından önemli bir yerleşim yeri olan Paris, Fransa'nın başkentidir. Bu özellikleriyle siyasi açıdan önemi olan paris ayrıca sanayisi gelişmiş olduğu için ekonomik anlamdada önemi olan bir şehirdir. Dünyaca ünlü Eyfel Kulesinin bulunduğu şehir önemli kongre merkezlerinden biridir. Bu özellikleri her yıl dünyanın çeşitli yerlerinden çok sayıda turistin gelmesini sağlamıştır. Paris moda bakımından da dünyanın önde gelen ülkelerindendir. Tüm bu özellikleri Paris'i küresel etkiye sahip şehirlerden biri yapmıştır.

İngiltere'nin başkenti olan Londra finans ve politik açıdan küresel etkiye sahiptir. İngiltere kraliyet sarayı ile de politik açıdan önemi vardır. Dünyanın en fazla yolcu taşıyan havalimanı Londradadır. Turizm bakımından da gelişmiş bir şehirdir. Londra'nın yakınlarından geçen Greenwich kasabası başlangıç meridyeninin geçtiği yer olması özelliği ile Londra'nın küresel etkisini arttırmıştır.

Şehirlerin bazıları bölgesel etkiye sahiptir. Örneğin Suriye'nin Şam Şehri tarihi çağlardan beri ticaret faaliyetleriyle öne çıkan bir şehirdir. Şam, Ortadoğu bölgesini etkileyebilir niteliktedir.

Şehirlerin bazıları ise yerel etkiye sahiptir. ekonomik faaliyeti daha çok tarım olan şehirler genellikle yerel etkiye sahiptir. Manisa şehri tarımla geçinen bir şehirdir ve genellikle bağcılık yapılır. Manisada yapılan bağcılık şehrin yerel etkisini ortaya çıkarmıştır.

 

  ETKİ ALANLARI  
ŞEHİR
LER
ÜLKELER

YE
REL

BÖL
GE
SEL

KÜRE

SEL

FONKSİYON
İstanbul Türkiye     x Kültür,liman,
ticaret,sanayi
Mekke Suudi Arabistan     x Dini
Essen Almanya   x   Maden,sanayi
Şam Suriye   x   Ticaret
Marsilya Fransa     x Liman
Oxford İngiltere     x Eğitim
Tokyo Japonya     x Sanayi,ticaret,kültür
Paris Fransa     x İdari,kültür,sanat
Niğde Türkiye x     Tarım
Londra İngiltere     x İdari,ticaret,kültür
Roma İtalya     x İdari,dini,ticari
Moskova Rusya     x İdari,ticari,kültür

 

 

class "kapsulicerik_icsag1" İçeriği Buraya Gelecek


Lise Coğrafya Dergisi öğrencilere hizmet eden ücretsiz sitedir. İçeriğimizin tamamı özgündür. Sitemiz okula yardımcı kaynaktır. Sitemizde ki hiç bir veri kopyalanamaz ve kullanılamaz, ancak kaynak gösterilerek ve bilgi vererek kullanabilirsiniz. Kaynak göstererek kullanma hakkı sadece öğrencilere aittir. Ticari amaçla kopyalanması, basılması, yayınlanması kesinlikle yasaktır.